Ca sĩ có phải trả phí tác quyền cho nhạc sĩ?

xuantruong
11/03/2012 23:51 GMT+7

Một trong những nội dung nêu lên trong bản kiến nghị của hơn 30 nhạc sĩ vừa gửi đến Cục Nghệ thuật Biểu diễn, Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch là yêu cầu ca sĩ phải trả tác quyền cho nhạc sĩ, điều mà theo họ vừa hợp lý lẫn hợp tình nhưng lâu nay không được thực hiện.

Đạo lý và pháp lý

Ca sĩ sử dụng các tác phẩm âm nhạc để trình diễn thu lợi lên đến hàng trăm triệu đồng nhưng những nhạc sĩ sáng tạo ra tác phẩm lại không được trả phí tác quyền

Ca sĩ Thu Minh biểu diễn trong chương trình Tình khúc còn mãi với thời gian. Ảnh: Nguyễn Bá Ngọc

Theo báo cáo của Trung tâm Bảo hộ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam, có đến 90% số chương trình biểu diễn chuyên nghiệp có sử dụng tác phẩm âm nhạc không trả phí tác quyền. Nhưng không có chương trình nào không trả cát sê biểu diễn cho ca sĩ. Nhiều nhạc sĩ cho rằng các nhà tổ chức biểu diễn coi trọng ca sĩ mà không quan tâm đến nhạc sĩ đã đành nhưng ca sĩ cũng không màng đến những người đã sáng tạo ra tác phẩm để cho họ trình diễn kiếm tiền.

Bên “ăn không hết”, bên “lần không ra”

Theo các nhạc sĩ, thời gian qua, nhiều người biết rất rõ cát  sê của ca sĩ khá cao, từ vài triệu đồng đến cả trăm triệu đồng/ca sĩ/sô hát. Hát nhà hàng, hát mừng công, hát động thổ, hát đám cưới, hát ở nước ngoài… đều không có sự quản lý của Nhà nước. Các nhạc sĩ cũng cho biết theo thông tin đăng tải trên báo chí, những ca sĩ mới vào nghề, một sô hát đám cưới, họ nhận được số tiền từ 300.000 đồng đến 5 triệu đồng. Ca sĩ có chút tên tuổi mỗi sô đi hát tỉnh có cát sê từ 5 triệu đến 20 triệu đồng. Những “sao” hạng nhất, có sô hát đám cưới nhận được số tiền một vài trăm triệu đồng. Các “sao” đi hát theo lời mời riêng ở nước ngoài cũng vậy. Nhạc sĩ Trương Ngọc Ninh từng than thở: “Vậy mà nhạc sĩ làm ra tác phẩm cho họ hát lại chẳng được một xu”.

Bất công

Ca sĩ là người trực tiếp sử dụng tác phẩm của nhạc sĩ. Ca sĩ cũng được luật pháp bảo hộ về quyền biểu diễn, thu thanh, thu hình… Trong trường hợp ca sĩ sử dụng tác phẩm của nhạc sĩ để kinh doanh thu tiền thì phải thực hiện nghĩa vụ tác quyền cho nhạc sĩ.

Trong những chương trình biểu diễn hay thu thanh, thu hình, người được cấp phép tổ chức thực hiện chịu trách nhiệm trả tác quyền về tác phẩm sử dụng. Nhưng trong trường hợp sử dụng để thu tiền riêng, tất nhiên ca sĩ cũng phải thực thi đúng luật bản quyền quy định, nghĩa là phải được sự cho phép sử dụng và thỏa thuận phí bản quyền của tác giả hoặc chủ sở hữu tác phẩm. Nếu không, ca sĩ sẽ bị coi là “vi phạm quyền tác giả”. Có như thế, mối quan hệ hai bên mới có tình và đúng luật.

Tôi nghĩ các ca sĩ đều hiểu được điều đó và họ có thể tự giác thực thi pháp luật một cách nghiêm túc hơn, nếu có những chế tài ràng buộc.
Sử dụng “tài sản cá nhân” của nhạc sĩ để thu tiền theo cách ngoài chứng từ sổ sách, nhạc sĩ bị xâm phạm bản quyền đã đành, Nhà nước cũng thất thu thuế thu nhập cá nhân.

Ca sĩ cũng là đối tượng sử dụng tác phẩm

Luật pháp về quyền tác giả thì nhiều nhưng trong phạm vi vấn đề này, tôi chỉ đề cập “quyền nhân thân” và “quyền tài sản”, trong đó quy định: Tác giả có quyền nhân thân và quyền công bố hoặc cho phép người khác công bố tác phẩm; và quyền tài sản thuộc về tác giả hoặc chủ sở hữu tác phẩm. Đối tượng sử dụng tác phẩm được coi là “hành vi xâm phạm quyền tác giả” khi “sử dụng tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả, không trả tiền nhuận bút, thù lao, quyền lợi vật chất khác…”.

Luật cũng quy định về sự “thỏa thuận” giữa tác giả và đối tượng sử dụng tác phẩm (điều 28 Luật Sở hữu trí tuệ năm 2005 đã được sửa đổi, bổ sung năm 2009). Ca sĩ cũng là đối tượng sử dụng tác phẩm nên không thể không chịu sự điều chỉnh của các quy định này.

Kỳ tới: Nhà tổ chức lo?

Đọc thêm

Xem theo ngày
Thắt lòng với nhạc, ảnh chế vụ bảo mẫu hành hạ trẻ em

Thắt lòng với nhạc, ảnh chế vụ bảo mẫu hành hạ trẻ em

Thắt lòng với nhạc, ảnh chế vụ bảo mẫu hành hạ trẻ em 16:17

(NLĐO)- Trong lúc dư luận xã hội bức xúc và căm phẫn trước hành động hành hạ trẻ em của hai bảo mẫu Lê Thị Đông Phương và Nguyễn Lê Thiên Lý, tác giả Hồ Minh Tài tung ra clip nhạc “Xin đừng đánh em” nhận được sự đồng tình của cộng đồng mạng. Bên cạnh đó, nhiều hình ảnh chế về sự việc đau lòng này cũng xuất hiện.

Xôn xao với bản rap, nhạc chế, ảnh chế vụ “hôi bia” ở Đồng Nai

Xôn xao với bản rap, nhạc chế, ảnh chế vụ “hôi bia” ở Đồng Nai

Xôn xao với bản rap, nhạc chế, ảnh chế vụ “hôi bia” ở Đồng Nai 15:10

(NLĐO)- Bức xúc trước hành động hôi bia đình đám thời gian qua tại Đồng Nai, nhiều bạn trẻ đã sáng tạo ra những bản rap, nhạc chế và ảnh chế chỉ trích nạn hôi bia.

Giọng hát Việt 2013: Lộ diện tốp 4!

Giọng hát Việt 2013: Lộ diện tốp 4!

Giọng hát Việt 2013: Lộ diện tốp 4! 07:15

(NLĐO)- Cát Tường, Thảo My, Hoàng Tôn, Hà My đã vượt qua 4 thí sinh còn lại để cùng tranh tài trong đêm chung kết của chương trình "Giọng hát Việt" 2013 sẽ diễn ra vào đêm 15-12.

Diễn viên Tuấn Dương đột ngột qua đời

Diễn viên Tuấn Dương đột ngột qua đời

Diễn viên Tuấn Dương đột ngột qua đời 13:56

(NLĐO)- Diễn viên Tuấn Dương vừa qua đời ở tuổi 61 vào rạng sáng 2-12 vì căn bệnh ung thư vòm họng.

Đêm diễn thứ 6 Mai Vàng kết nối: Chất lượng, ấn tượng, thú vị

Đêm diễn thứ 6 Mai Vàng kết nối: Chất lượng, ấn tượng, thú vị

Đêm diễn thứ 6 Mai Vàng kết nối: Chất lượng, ấn tượng, thú vị 08:30

Các ca sĩ sẽ cùng ê-kíp thực hiện tạo ra một chương trình kết thúc năm của Mai Vàng kết nối theo đúng yêu cầu của ban tổ chức “đêm diễn chất lượng nhất, ấn tượng nhất và thú vị nhất”

Wanbi Tuấn Anh: “Chưa bao giờ thấy mình kém may mắn”

Wanbi Tuấn Anh: “Chưa bao giờ thấy mình kém may mắn”

Wanbi Tuấn Anh: “Chưa bao giờ thấy mình kém may mắn” 23:08

(NLĐ0)- “Tôi từng buồn, từng than vãn nhưng chưa bao giờ tôi để mình suy sụp, cũng chưa bao giờ coi số phận của mình kém may mắn khi gặp bệnh nan y. Bệnh tật, tai ương hay thậm chí là cái chết có thể cướp đi sức khỏe của chúng ta nhưng không có quyền ngăn cản chúng ta lựa chọn cho mình một cuộc sống hạnh phúc”

Quốc Trung, Mỹ Linh, Hồng Nhung liên tục “dạy dỗ” thí sinh Giọng hát Việt

Quốc Trung, Mỹ Linh, Hồng Nhung liên tục “dạy dỗ” thí sinh Giọng hát Việt

Quốc Trung, Mỹ Linh, Hồng Nhung liên tục “dạy dỗ” thí sinh Giọng hát Việt 08:10

(NLĐO)- Huấn luyện viên (HLV) Quốc Trung đã không ngại “dạy dỗ” Hà Linh về văn hóa tiếp nhận phê bình khi thí sinh này tự ý lấy một đoạn nhạc nước ngoài thêm vào ca khúc mà anh đã hòa âm electro.

Thanh Bùi: “ghiền cà phê, mê con gái Việt”

Thanh Bùi: “ghiền cà phê, mê con gái Việt”

Thanh Bùi: “ghiền cà phê, mê con gái Việt” 10:14

(NLĐO)- Thanh Bùi khẳng định rằng mình vẫn sống độc thân, chưa từng có vợ con. Anh đang mơ ước về một gia đình nho nhỏ với một người con gái Việt và 4 đứa con trong thời gian sớm nhất.

Hoa hậu Hoàn vũ: Áo dài Việt Nam gây ấn tượng

Hoa hậu Hoàn vũ: Áo dài Việt Nam gây ấn tượng

Hoa hậu Hoàn vũ: Áo dài Việt Nam gây ấn tượng 16:10

(NLĐO) - Trang web uy tín về các cuộc thi sắc đẹp Missology đã đưa ra danh sách 5 trang phục dân tộc khiến khán giả phải trầm trồ tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ (Miss Universe) 2013. Trong đó, chiếc áo dài của đại diện Việt Nam - Trương Thị May dẫn đầu danh sách này.

40 tỉ đồng cho... 30 giây quảng cáo

40 tỉ đồng cho... 30 giây quảng cáo

40 tỉ đồng cho... 30 giây quảng cáo 17:17

(NLĐO) - Mức giá cho các quảng cáo xen giữa lễ trao giải Oscar 2014 đạt mức kỷ lục 1.9 triệu USD (hơn 40 tỉ đồng) cho 30 giây, Hollywood Reporter đưa tin.

Xem thêm