"Tử hình" đánh thức lương tâm

Câu chuyện mở đầu bằng một cái chết ám ảnh của một cô chủ quán trẻ. Với đôi dép của Phú (Mạnh Tràng) để lại hiện trường, anh bỗng dưng bị kết án tử hình rồi hạ xuống chung thân vì cha mẹ đều là liệt sĩ.

Đằng sau song sắt nhà tù, những uất ức vì án “oan sai” khiến Phú cắn lưỡi tự tử nhưng không thành và bị câm. Bắt đầu từ đó, anh dường như chỉ biết câm lặng trước bản án cuộc đời. 10 năm chịu án oan sai là cũng bằng ấy năm Phú chịu đựng những nỗi đau mất mát về thể xác lẫn tinh thần. 10 năm cho những hành trình đầy nước mắt của người vợ tìm công lý cho chồng, con vắng cha.

Với thông điệp: “Oan sai còn cay đắng, nghiệt ngã hơn án tử hình”, những người góp phần làm nên thành công vở kịch đã chạm đến trái tim khán giả. Trên sân khấu, những Phú, Lành (Nhã Uyên), Thành (bé Tuấn Tú lúc còn nhỏ và Tấn Phát lúc lớn) đớn đau trong bi kịch thì ở dưới khán phòng, những khán giả lớn tuổi cũng khóc nghẹn cho những oan trái không nói nên lời; cho những nát tan của một mái ấm gia đình, cha xa con, vợ lìa chồng...

Một cảnh trong vở Tử hình. (Ảnh do Sân khấu Kịch Sài Gòn cung cấp)

Phải thừa nhận rằng khán giả đến xem Tử hình đầu tiên vì câu chuyện án oan có thật ở ngoài đời được đưa lên sân khấu như thế nào. Và quả nhiên, với cách kể chuyện khéo léo, bàn tay đạo diễn đầy kinh nghiệm, dàn diễn viên diễn xuất dày dặn cộng với thủ pháp nghệ thuật của sân khấu, Tử hình không chỉ đơn thuần kể lại một vụ án, một câu chuyện tưởng chừng như đã thuộc lòng từng chi tiết qua sự phản ánh của báo chí. Sau suốt 2 giờ khóc cười với những số phận nhân vật, khán giả ra về vẫn đau đáu, trăn trở… với bao nhiêu câu hỏi như xoáy vào tim gan.

Không may như ông Chấn, Phú trong Tử hình ra tù trong tình trạng thương tật, bị câm; vợ cũng bị què. Cả gia đình phải dắt díu đi bán vé số kiếm sống. NSND Trần Ngọc Giàu lý giải: “Chúng tôi không để cho ông Phú đòi bồi thường như những gì xảy ra trên thực tế vì dù có bao nhiêu tiền bạc đi nữa cũng không bao giờ bù đắp nổi những mất mát, đớn đau cả về thể xác lẫn tinh thần mà người bị oan sai và cả gia đình họ phải gánh chịu trong suốt 10 năm”.

Một vở kịch đậm chất thời sự - xã hội được dàn dựng với tiết tấu khá nhanh, đẩy bi kịch vào những khoảnh khắc đắt nhất. Sự nhẹ nhàng, sâu lắng trong nỗi đau lại cứa sâu vào tâm can người xem. NSND Trần Ngọc Giàu đã khéo léo kết hợp giữa chất điều tra hình sự, tính hài hước, ma quái với những cơn ác mộng chập chờn, những bóng ma ám ảnh càng làm cho câu chuyện thêm cuốn hút. Theo NSND Trần Ngọc Giàu, việc lồng ghép yếu tố tâm linh ngoài việc đáp ứng nhu cầu khán giả về “gu” kịch nghệ phải có chút ma quái hiện nay thì mục đích chính là nhằm khẳng định: “Khi luật pháp không thể xét xử được thì thế giới tâm linh sẽ thúc đẩy lương tâm thức tỉnh. Tôi muốn người xem có lòng tin về yếu tố tâm linh để hướng thiện” - NSND Trần Ngọc Giàu nói.

Ngoài Hữu Nghĩa, Tấn Hoàng, Bích Trâm, Nhã Uyên… diễn tròn vai thì Mạnh Tràng đã có một vai diễn “lột xác” trong bi kịch của ông Phú. Trước đây, Mạnh Tràng quen thuộc với khán giả trong những vai hài nhưng lần đầu anh hóa thân vào một người đàn ông mang nặng bi kịch của số phận đã khiến khán giả rơi nước mắt.